وقتی بطری شکل استوانه ای و سطحی یکنواخت داشته باشد، انتخاب و چسباندن لیبل به آن معمولاً کار پیچیده ای نیست؛ اما با تغییر فرم بطری، شرایط کاملاً متفاوت می شود. بطری های مخروطی، منحنی، مربعی، بیضی یا بطری هایی با فرورفتگی و برجستگی، سطحی سه بعدی ایجاد می کنند که هر لیبلی نمی تواند به درستی روی آن قرار بگیرد. اگر اندازه، شکل، جنس یا چسب لیبل متناسب با فرم بطری انتخاب نشود، مشکلاتی مانند چروک شدن لیبل، بلند شدن لبه ها، ایجاد حباب، کج شدن لیبل یا تغییر شکل طرح چاپی ایجاد می شود.

به همین دلیل اگر به دنبال لیبل برای بطری های با فرم پیچیده هستید، تنها توجه به ظاهر و جنس لیبل کافی نیست. باید هندسه بطری، ناحیه ای که می شود روی آن لیبل گذاشت، شرایط نگهداری محصول، جنس سطح بطری و حتی روش اعمال لیبل را در نظر بگیرید. در این مقاله می کوشیم راهنمایی ارائه دهیم درمورد پیدا کردن مناسب ترین جنس لیبل برای بطری های با فرم پیچیده.

چرا لیبل گذاری بطری های با فرم پیچیده دشوارتر است؟

لیبل یک سطح تخت است، در حالی که بطری های فرم دار معمولاً سطحی سه بعدی دارند. قطر یک بطری استوانه ای در بیشتر قسمت محل چسباندن لیبل تقریباً ثابت است؛ اما قطر و زاویه سطح بطری مخروطی یا بطری دارای انحنا، در طول مسیر تغییر می کند. بنابراین اگر لیبل با همان هندسه یک بطری استوانه ای طراحی شود، هنگام چسباندن ممکن است بخشی از آن کش بیاید یا روی سطح چین بخورد.

در بطری های محدب نیز فاصله سطح بطری از محل خروج لیبل در حین اعمال تغییر می کند و این مسئله بر نحوه قرارگیری لیبل اثر می گذارد. تجهیزات لیبل زنی صنعتی برای چنین شرایطی از روش ها و تنظیمات مختلف اعمال لیبل بهره می برند تا سرعت و نحوه تماس لیبل با سطح محصول با فرم آن هماهنگ شود.

چه فرم هایی از بطری به لیبل اختصاصی نیاز دارند؟

هنگام انتخاب لیبل برای بطری های با فرم پیچیده ابتدا باید بدانیم کدام نوع بطری ها بطری با فرم پیچیده محسوب می شوند. در ادامه بررسی می کنیم.

بطری های مخروطی

بطری مخروطی از رایج ترین نمونه هایی است که استفاده از لیبل مستطیلی معمولی روی آن مشکل ایجاد می کند. از آنجایی که قطر بطری از یک قسمت به قسمت دیگر تغییر می کند، لیبل تخت هنگام چسباندن به صورت یکنواخت روی سطح قرار نمی گیرد و احتمال ایجاد چین، انحراف یا بلند شدن لبه ها افزایش پیدا می کند.

برای این نوع بطری ها می توان از لیبل مخروطی یا Tapered Label استفاده کرد که ابعاد آن براساس میزان تغییر قطر بطری محاسبه می شود. به این ترتیب لیبل بهتر با سطح ظرف منطبق خواهد شد.

بطری های منحنی و محدب

برای بطری هایی که بدنه کاملاً صاف نیست و دارای انحنا یا برجستگی است، محل قرارگیری لیبل اهمیت زیادی دارد. معمولاً باید بخش نسبتاً پایدار و یکنواخت بدنه برای لیبل انتخاب شود؛ زیرا قرار دادن لیبل روی شانه، فرورفتگی یا قسمت هایی که تغییر زاویه شدیدی دارند، احتمال چروک و جدا شدن لبه ها را بیشتر می کند.

بطری های مربعی و چندوجهی

این بطری ها در نگاه اول سطح مناسبی برای لیبل دارند، اما گوشه های عمودی آن ها محدودیت هایی ایجاد می کنند. اگر عرض لیبل بیش از محدوده مناسب باشد و به گوشه ها برسد، احتمال ایجاد چین یا بلند شدن لبه بیشتی می شود. بنابراین برای این ظروف باید عرض لیبل با توجه به فاصله گوشه ها و محل دقیق قرارگیری آن تعیین شود.

بطری های دارای فرورفتگی و برجستگی

اگر بدنه بطری دارای جزئیات برجسته، شیار یا فرورفتگی باشد، بهتر است ناحیه ای انتخاب شود که بیشترین تماس یکنواخت را با لیبل ایجاد می کند. قرار گرفتن لبه لیبل روی این نواحی باعث ایجاد فاصله بین چسب و سطح بطری و در نتیجه کاهش کیفیت چسبندگی می شود.

بهترین جنس لیبل برای بطری های فرم دار چیست؟

انتخاب جنس لیبل برای بطری های با فرم پیچیده باید بر اساس فرم بطری و شرایط استفاده از محصول انجام شود. کاغذ برای بسیاری از محصولات خشک و بطری هایی که نیاز به ظاهر کلاسیک و لوکس دارند مناسب است، اما در محیط های مرطوب یا محصولاتی که مرتباً در معرض آب و اصطکاک هستند، فیلم های پلیمری عملکرد بهتری خواهند داشت.

BOPP یکی از گزینه های رایج برای بطری های نوشیدنی، محصولات آرایشی و محصولاتی است که در معرض رطوبت و روغن قرار دارند. این متریال مقاومت مناسبی در برابر آب و پاره شدن دارد.  PE و برخی فیلم های انعطاف پذیر نیز برای بطری های فشاری و فرم پذیر مناسب هستند؛ زیرا همراه با تغییر شکل ظرف، انعطاف بیشتری خواهند داشت. PET نیز برای کاربردهایی که شفافیت، پایداری ابعادی و ظاهر تمیز اهمیت دارد، گزینه قابل توجهی است.

در تولید برخی از بطری های بسیار پیچیده، استفاده از اسلیو شرینک نیز راهکار مناسبی است. این نوع لیبل پس از اعمال حرارت، متناسب با فرم کلی ظرف جمع می شود و قسمت بیشتری از سطح بطری را پوشش می دهد. به همین دلیل برای بسته بندی هایی که شکل غیرمعمول دارند، کاربرد زیادی پیدا کرده است.

طراحی لیبل برای بطری های پیچیده چگونه باید باشد؟

طراحی لیبل برای بطری های با فرم پیچیده فقط به شکل ظاهری آن محدود نمی شود. پیش از طراحی باید ابعاد واقعی بطری، محیط بدنه، ارتفاع ناحیه قابل لیبل گذاری و میزان تغییر قطر اندازه گیری شود. برای بطری مخروطی، زاویه مخروط اهمیت ویژه ای دارد؛ زیرا همین عامل تعیین می کند که لیبل تا چه اندازه باید تغییر فرم داشته باشد.

همچنین بهتر است اطلاعات مهم مانند نام برند، لوگو، بارکد و نوشته های اصلی در ناحیه ای قرار بگیرند که کمترین انحنا را دارد. این کار باعث می شود نوشته ها دچار اعوجاج نشوند و از نظر بصری نیز لیبل مرتب تر دیده شود.

جمع بندی

انتخاب لیبل برای بطری های با فرم پیچیده بیشتر از آنکه یک انتخاب ظاهری باشد، یک مسئله فنی است. فرم بطری، میزان انحنا و تغییر قطر، محل قرارگیری لیبل، جنس بطری، شرایط نگهداری، نوع چسب و روش اعمال، همگی باید در کنار یکدیگر بررسی شوند.

برای بطری های مخروطی، طراحی لیبل متناسب با زاویه ظرف اهمیت زیادی دارد، برای بطری های مرطوب یا یخچالی، انتخاب متریال و چسب مقاوم اهمیت بیشتری پیدا می کند و برای بطری های بسیار پیچیده، استفاده از دای کات اختصاصی یا Shrink Sleeve نتیجه مناسب تری رقم خواهد زد. تست نمونه روی بطری واقعی پیش از تولید انبوه مطمئن ترین راه برای اطمینان از عملکرد و ظاهر نهایی لیبل است.